DOM KULTURY PORTUGALSKIEJ W KRAKOWIE

Projekt inżynierski realizowany w Instytucie Projektowania Architektonicznego A-2 na Politechnice Krakowskiej pod okiem dr hab. inż. arch. Tomasza Kapeckiego.
Studium kultury portugalskiej oparte na własnych doświadczeniach zdobytych
w ramach wymiany studenckiej programu Erasmus+.

Dom kultury portugalskiej, jak sama nazwa wskazuje, powinien być miejscem otwartym i dostępnym dla każdego. To między innymi tutaj będzie tętnić życie publiczne, wzbogacone o egzotyczne akcenty słonecznej Portugalii. Stworzenie przestrzeni, gdzie będą budować się i rozwijać więzi społeczne, jest 
w dzisiejszych czasach niesamowicie pożądane. W wieku cyfryzacji i globalizacji istnieje widoczna tendencja zamykania się w wirtualnym świecie. Gdzie leży przyczyna takiego działania? Z jednej strony to z pewnością wygoda, jednak może być to również strach przed nawiązywaniem kontaktu z drugim człowiekiem. Dom – bezpieczeństwo, szczęście, przyjazna atmosfera – to hasła nieustannie towarzyszące procesie projektowania tego budynku. W Portugalii, która stała się inspiracją obiektu, życie rodzinne i towarzyskie odgrywają ogromną rolę w relacjach każdego człowiek.

 

Obiekty tego typu, spotykane w niemal każdym polskim mieście, mieszczą w sobie rozmaite funkcję czytelnie, świetlice, czasami sale kinowe, oraz większe sale, które można wykorzystać w różnoraki sposób. Tak jest również w tym przypadku. Program funkcjonalny został poszerzony o kawiarnie i restaurację, a także salę wystawową, przez co jest kompleksem, w którym nie ma miejsca na nudę. Starałam się odpowiedzieć na potrzebę zbudowania przestrzeni otwartej
 i funkcjonalnej jak również skorzystać z możliwości, które dają nowoczesne technologie oraz materiały. Poruszony został również problem jakim jest integracja 
z historyczną tkanką miasta. Projekt ten nie kończy się bowiem na teoretycznych dywagacjach a na propozycji realizacji w konkretnej lokalizacji.

Lokalizacja

Lokalizacja działki, na której projektowany jest obiekt, mieści się w bezpośrednim sąsiedztwie najstarszych układów miejskich – przy ulicy Podzamcze
i Straszewskiego Floriana w dzielnicy Stare Miasto. Naprzeciw znajduję się Wzgórze Wawelskie z Zamkiem Królewskim – kolebka miasta – co ogromnie podnosi rangę tego miejsca i nadaje jej niepowtarzalnego prestiżu. Ważnym aspektem jest lokalizacja wejścia głównego, wejść technicznych i wjazdu do garażu podziemnego. Bazując na analizie ruchu pieszego na sąsiadujących traktach komunikacyjnych – w tym przypadku ulic – stwierdzono, że bardziej uczęszczana
 jest ulica Podzamcze i to z tej strony będzie można wejść do budynku. 

Przyglądając się bliżej opracowywanej lokalizacji należałoby przeanalizować istniejące pierzeje. Szczególną uwagę zwracam na tę wyeksponowaną w stronę bastei Zamku Królewskiego. Jest ona bardzo zróżnicowana pod względem wysokości. Narożnik od strony Bulwaru Wiślanego jest wysoki, budynek mieści cztery kondygnację nadziemne i duże poddasze. Jego wysokość w poziomie gzymsu jest podobna do wysokości gzymsu w sąsiednim do działki budynku, jednak kalenica jest położona wyraźnie wyżej. Pośrodku kamienica z trzema nadziemnymi kondygnacjami wyróżnia się w całej pierzei, prawdopodobnie zostanie ona
w przyszłości nadbudowana. Proponowane gabaryty projektowanego budynku 
w narożniku kwartału nawiązują do tego istniejącego już po drugiej stronie. Pozwoli to delikatnie unieść punkty charakterystyczne i domknąć pierzeje.

SCHEMAT KSZTAŁTOWANIA BRYŁY

1 – stworzenie „solidnych” ram dla projektowanego budynku, które będą go łączyć z istniejącym kontekstem

2 – zaprojektowanie przestrzeni z najważniejszymi funkcjami w obiekcie z widokiem na Wzgórze Wawelskie (rdzeń funkcjonalny domu kultury)

3 – zaakcentowanie parteru i strefy wejścia

4 – zapewnienie ochrony przed słońcem (szklane elewacje i ekspozycja budynku na stronę południową)

5 – stworzenie przestrzeni dla istniejącego drzewa

6 – zróżnicowanie poziomów zwieńczenia budynku, rozwiązanie problemu dowiązania się do istniejącego sąsiada (odsunięcie i obrót fragmentu „ramy”)

SCHEMAT FUNKCJONALNY

Zaprojektowany układ funkcjonalny jest czytelny i konsekwentny. W bryle obiektu zaakcentowane jest wejście główne. Odwiedzający za strefy wejściowej kierowani są do kawiarni, czytelni bądź na wyższe piętra. Strefa komunikacji połączona jest z biernym odbiorem strefy promocji. Ponadto portugalskie symbole możemy odnaleźć również w elementach wykończenia wnętrz. Posadzka, balustrada klatki schodowej, zieleń – te oraz inne elementy budują niepowtarzalny klimat miejsca. Kolejne kondygnacje podzielone na część reprezentacyjną i techniczno-magazynowo-pracowaniczą, oddzielone pomiędzy sobą przestrzenią foyer. Na ostatnim piętrze znajduję się restauracja oraz bar-enoteka, w którym można skosztować portugalskiego wina. Z balkonu goście mogą podziwiać uroki otaczającego krajobrazu, obserwować zakole Wisły, Zamek Królewski i tętniące życiem ulice Starego Miasta.

SCHEMAT ZMIENNEJ ELEWACJI

SYTUACJA

RZUTY KONDYGNACJI I WIDOK Z GÓRY

PRZEKROJE

ELEWACJE

RZUT PARTERU

WIZUALIZACJe WNĘTRZa parteru

PLANSZE PROJEKTOWE